Inleiding
Ik heb mijn keuze gemaakt voor de praktische opdracht ‘koopgedrag van jongeren’. Deze praktische opdracht heb ik gekozen omdat het mij meer aanspreekt dan de andere opdrachten.
Voor mijn praktische opdracht doe ik verslag van 3 scholierenonderzoeken. Twee heb ik gevonden op internet en ééntje is uit het economieboek. Ze zijn van 1994, 1996 en 1997. Bij de twee van internet geef ik ook voorbeelden van kinderen uit het dagelijks leven. Ik geef een verslag van hoeveel zij krijgen etc. Ook heb ik geef ik een verslag van hoe NIBUD leert om met geld om te gaan. Daarover ga ik mijn mening geven.
Mijn hoofdvraag is:
Hoe komen jongeren (scholieren) aan hun geld en hoe besteden ze die?
Mijn deelvragen zijn:
Hoe verandert het koopgedrag van scholieren?
Hoe kunnen we jongeren leren om verstandig met geld om te gaan?
De hoofdvraag en de eerste deelvraag zijn verwerkt in de scholierenonderzoeken. De tweede deelvraag is verwerkt in het verslag van NIBUD.
Scholierenonderzoek 1994
Uit het scholierenonderzoek van 1994 blijkt dat schoolgaande jongeren over gemiddeld f 272,- per maand beschikken. De groep vanaf 18 jaar, die sinds 1986 studiefinanciering ontvangt, heeft de beschikking over gemiddeld f 659,- per maand.
De inkomsten bestaan uit:
- zakgeld
- kleedgeld
- reisgeld
- extraatjes
- geld verdiend met baantjes
- geld verdiend met vakantiewerk
- studiefinanciering voor 18+
Zo rond de 80% van de scholieren beslist zelf hoe ze hun geld besteden.
- Gemiddeld geven ze per maand f 254,- uit
- Scholieren besteden maandelijks gemiddeld ongeveer f 47 miljoen gulden aan kleding en voor f 36 miljoen aan alcoholhoudende drank. Dit zijn de grootste uitgavenposten.
- Jongens besteden het meest aan alcohol, meisjes aan kleding.
- 35% van de scholieren geeft geld uit aan alcohol. De helft daarvan geeft daaraan meer dan f 60,- per maand uit.
- 14% van de scholieren geeft geld uit aan roken. De helft daarvan geeft daaraan meer dan f 40,- per maand uit.
- 58% geeft geld uit aan uitgaan.
- Allochtonen geven minder geld uit aan roken en alcohol en vaker aan schoolartikelen en –boeken, Zij geven meer geld uit aan kleding en cosmetica.
Scholierenonderzoek 1996
Scholieren hebben steeds vaker een bijbaantje en ze werken meer uren dan in 1994. Vooral de jonge scholieren van veertien en vijftien zijn massaal een baantje gaan zoeken nu de wet dat niet langer verbiedt.
Dit blijkt uit het Nationaal Scholierenonderzoek 1996 van het NIBUD. Het instituut voor budgetvoorlichting vraagt elke twee jaar tienduizend scholieren naar hun inkomsten en uitgaven. Uit het laatste onderzoek komt naar voren dat driekwart van alle scholieren een baantje heeft.
De werkende scholieren verdienen vrij veel geld. De scholier met bijbaan neemt maandelijks gemiddeld f 280,- mee naar huis. Ruim de helft van de scholieren werkt in de schoolvakanties. Daarmee verdienen ze jaarlijks gemiddeld f 646,-.
De praktijk
Erwin Kempes (15) uit Tilburg werkt elke zaterdag in de tuin van een kennis. Hij werkt 8 á 9 uur per zaterdag en verdient f 4,95 per uur. In de zomer werkt Erwin ook nog veertig uur per week bij een salade fabrikant. Zijn werk in de tuin blijft hij daarnaast doen.
Van zijn ouders krijgt Erwin nog f 125,- gulden kleedgeld per maand. Het geld van zijn vakantiebaan gaat voor het grootste deel naar zijn spaarrekening, want hij wil een computer kopen. De rest van zijn inkomen besteedt hij aan kleding, cd’s, snoep en een beetje lol.
Emine Dutar (17) krijgt geen zakgeld of kleedgeld van haar ouders. Ze geven haar geld wanneer ze erom vraagt. Emine werkt voor een grote supermarkt in Maassluis. Ze werkt wekelijks ongeveer negen uur en krijgt per uur zes gulden. Emine staat de hele zaterdag- en woensdagmiddag in de supermarkt.
Volgens het scholierenonderzoek zijn veel veertien- en vijftienjarigen gaan werken. Dit komt mede dankzij de versoepeling van de leeftijdsgrens waarbij jongeren mogen werken. De veertienjarige Ermie van Bekkum bezorgt een buurtkrantje in Amersfoort. In 1,5 uur per week verdient ze f 17,50 per week.
Van haar ouders krijgt ze f 7,50 zakgeld per week. Voor kleedgeld vinden haar ouders haar nog te jong. Ermie zet haar zelfverdiende geld op een spaarrekening.
91% van de jongeren krijgt geld van de ouders. Gemiddeld krijgen ze f 51,- per maand. De hoogte van het bedrag hangt meestal af van hun leeftijd. Één derde van alle scholieren krijgt kleedgeld: gemiddeld f 92,- per maand.
Uitgaven en veranderingen
Alles bij elkaar hebben scholieren van 12 t/m 20 jaar naar schatting 4,2 miljard gulden te besteden. Zeker 80% zegt helemaal zelf te beslissen waar ze het geld aan uitgeven. Leerlingen mogen dat op steeds jongere leeftijd. In 1994 mocht 62% van de dertienjarigen zelf bepalen waar ze hun geld aan uit geven. Nu ligt dat op 74%.
De scholieren geven hun geld vooral uit aan kleding, uitgaan, alcohol en cd’s. Ze besteden 27 miljoen gulden aan kleding, 18 miljoen aan uitgaan en ruim 17 miljoen aan alcoholhoudende dranken. Gemiddeld geeft een scholier f 170,- per maand uit:
f 77,- aan kleding, f 34,- aan uitgaan en f 44,- aan drank. Aan alcoholhoudende dranken wordt minder geld besteed dan twee jaar geleden. Daar staat tegenover dat jongeren meer softdrugs en pillen kopen. Een scholier die drugs gebruikt, besteedt maandelijks gemiddeld f 63,-. Dat is vier keer zo veel dan in 1990.
Scholierenonderzoek 2000
Bijna tweederde van de f 210,- die de gemiddelde scholier in Nederland per maand te besteden heeft, verdient hij of zij zelf. Dit blijkt uit het Scholierenonderzoek van het NIBUD. Van de scholieren heeft 48% een bijbaantje. Dat is 10% meer dan in 1996.
Dit jaar deden voor het eerst 3100 leerlingen uit groep 8 van de basisschool aan het onderzoek mee. Daarnaast werden zestienduizend scholieren uit vbo, vmbo, mavo, havo en vwo ondervraagd over baantjes, salaris, zakgeld en uitgaven.
Gemiddeld hebben scholieren f 18,- per maand meer te besteden dan in 1996. Het meeste geld geven ze uit aan mobiele telefoons.
De praktijk
De vbo/mavo-scholieren van Het Spectrum College in Utrecht hebben bijna allemaal een mobiele telefoon. De meeste hebben het gekregen, en betalen alleen de belkosten zelf: gemiddeld f 40,- per maand.
Mimoun (17) haalt zijn telefoon trots te voorschijn. Hij heeft het zelf gekocht. Samen met zijn vriend Samir (16) werkt hij elke dag van 3 tot 6 uur, voor f 12,50 per uur, in een sjieke kledingwinkel in de stad. Hij zegt dat zijn maandsalaris f 1800,- bruto bedraagt. De helft draagt hij af aan zijn ouders, voor de huur, de andere helft is voor hemzelf.
Vbo-leerlingen blijken van alle scholieren het ‘rijkst’ zijn. Zij krijgen meer van hun ouders en hebben ook vaker een baantje. Mimoun zegt f 250,- per week uit te geven aan kleding, uitgaan, winkelen, meisjes versieren en vakantie. Dat is veel. Gemiddeld geeft een scholier volgens het NIBUD f 225,- per maand uit. Gemiddeld, want het bedrag verschilt per leeftijd en geslacht; jongens geven meer uit dan meisjes. Dat is f 55,- meer dan in 1996.
Naast het zelfverdiende geld krijgen veel scholieren ook geld van hun ouders. Meisjes krijgen over het algemeen meer omdat ze vaak ook kleedgeld krijgen. Sharon en Kelly (15) hebben geen van beiden een bijbaan. Sharon krijgt f 100,- zakgeld in de maand. Kleding wordt betaald door haar ouders. Als ze iets leuks ziet in de stad, krijgt ze dat gewoon. Zo gaat het ook bij Kelly. Zij krijgt geen vast bedrag; als ze iets nodigt heeft, vraagt ze geld aan haar ouders. In het totaal heeft ze maandelijks tussen de f 150,- en de f 200,- te besteden.
Sharon mag zelf beslissen wat ze met haar geld doet. Bij Kelly gaat het minder gemakkelijk. Ze heeft ook nog een spaarrekening. Haar ouders maken elke maand een bedrag over op haar rekening.
Uit het onderzoek blijkt dat sparen steeds populairder wordt onder scholieren. Tegenwoordig zet zo’n 87% elke maand iets opzij; het gemiddelde bedrag is f 75,-
Ook beleggen is zeer in trek. Uit het onderzoek is gebleken dat 10% van de kinderen tussen de 12 en 18 jaar geïnteresseerd is in beleggen. Volgens het NIBUD beleggen vooral jongens en oudere scholieren: bij de 16- en 17-jarigen belegt 10%, bij de scholieren van 18 jaar en ouder is dat 15%.
NIBUD leert jeugd omgaan met geld
De problemen
Een half miljoen huishoudens in Nederland kampt met een grote schuld, zo wijst een onderzoek van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid uit. Bij 233 duizend huishoudens kan er gesproken worden van zware gevallen. Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat veel van die problemen voorkomen bij de jonge huishoudens. Leeftijd blijkt een cruciale factor. Maar liefst 16% van de jongeren onder de 25 jaar, heeft risicovolle schulden. Oorzaak ligt bij de levensstandaard doe deze jongeren al voor hun 18e jaar gewend zijn.
Oorzaak
De jongeren beschikken al op steeds jongere leeftijd over grote sommen geld. Ze hebben vaker bijbaantjes en vakantiewerk en verdienen daar goed mee. Dit geld wordt voornamelijk uitgegeven aan leuke dingen zoals mobiele telefoons, alcohol, kleding en uitgaan. Vaak wonen ze nog thuis en wordt er geen kostgeld betaald. Daardoor ontbreekt het besef van vaste lasten en financiële verplichtingen. Op het moment dat deze jongeren op eigen benen komen te staan, kunnen ze in de problemen raken. Ze zijn een ander levensstandaard gewend en gaan leningen aan om hun levenspatroon te vervolgen. Op het moment dat ze die niet terug kunnen betalen, is het probleem ontstaan.
Volgens het NIBUD versterken ouders dit beeld, omdat ze steeds makkelijker met zakgeld omspringen. Veel scholieren krijgen zakgeld als ze erom vragen en weg is het leerproces met omgaan met een beperkt budget. Volgens Brenda van Dam van het NIBUD is er geen bewijs voor te leveren.
Oplossing
Om aanstaande problemen te voorkomen, heeft NIBUD de nieuwe internetsite www.jeugd-en-geld.nl gemaakt. Daarmee willen ze niet de probleemgroep zelf aanspreken, die van 18 t/m 25 jaar, maar ook degene die jonger zijn, die van 12 t/m 17 jaar. De site moet hulp bieden bij de opvoeding, zodat problemen op latere leeftijd worden voorkomen als ouderlijke bijdragen wegvallen en jongeren moeten rondkomen van een beperkt budget.
Overigens is deze site niet alleen geschikt voor jongeren. Ook ouders en docenten kunnen het gebruiken. Verder staan er tips op hoe jongeren hun inkomsten kunnen verhogen. Zo kennen veel jongeren hun rechten en plichten niet bij een (vakantie)baan. Denk maar aan het minimumloom, veel jongeren worden onderbetaald. Ook zakgeld, kleedgeld, sparen, beleggen, geld lenen en op jezelf wonen komen aan bod.
Conclusie
Het koopgedrag van jongeren zal ieder jaar veranderen. Elk jaar zijn er nieuwe rages en trends. Als je niet met die rages of die trends mee doet, dan hoor je niet bij een groepje. Dat is vaak de achterliggende gedachte bij een scholier.
Bijv: In 1994 en 1996 gaven de scholieren nog het meeste geld uit aan posten zoals alcohol, kleding, uitgaan enz. In dat rijtje hoorde mobiele telefoons er nog niet bij. In 2000 veranderde dat. Nu geven de scholieren het meeste geld uit aan mobiele telefoons. Waarom? Hun vrienden lopen met een mobiele telefoon, en het zou een beetje gênant zijn als zij niet met een mobiele telefoon zouden lopen.
De producenten weten dat jongeren sterk beïnvloedbaar zijn. Daarom maken zij veel reclame omtrent een nieuw product dat zij aanbieden. Dat is ook een reden waarom het koopgedrag van jongeren steeds verandert. De tijd staat niet stil.
Volgens mij zal de mentaliteit van de ouders en de jongeren veranderen. De generatie die nu als ‘jongeren’ wordt betiteld, gaat op een dag ouder worden. Omdat de generatie ‘jongeren van nu’ makkelijker aan geld kan komen, zullen ze nog vrijer zijn omtrent hun kinderen met geld. Zij zullen nog makkelijker geld geven aan hun kinderen.
Wat het NIBUD doet vind ik goed. Daarmee bedoel ik hun plan om de jeugd te leren omgaan met geld. Ik ben op die site geweest en ik denk dat het zal gaan helpen. Ik weet nu tenminste wat mijn minimumloon is en nu weet ik ook hoe lang ik in een week mag werken. Als de jongeren, die onderbetaald worden, die site gaan bezoeken, kunnen ze hun baas erop aanspreken. Je hebt immers bewijs, dus de baas kan je niet veel doen.
Koopgedrag jongeren
- Praktische opdracht door een scholier
- 4e klas vwo | 1975 woorden
- 22 juni 2001
169
keer beoordeeld
REACTIES
1 seconde geleden
J.
J.
Heej Fabian,
Ik wilde je even heeeeeeeel erg bedanken,want ik heb nogal veel aan je werkstuk gehad!
Wel zo sociaal he!
Greets Jolijn
22 jaar geleden
AntwoordenF.
F.
hoi fabian, wij zijn fanz van jou! duz...jij roelt de werold enzo! hehe, WE LOF JOEOEOEOEOE bye kuz
21 jaar geleden
AntwoordenC.
C.
je had me geholpen
11 jaar geleden
AntwoordenT.
T.
Ik had wat info nodig voor een taak Nederlands en die info kon ik perfect vinden op deze site.
9 jaar geleden
Antwoorden